Home » Reportage
Jack Rackam

Jack Rackham, zeeschuimer van de Caribische Zee

Kuifje-lezers hebben zijn naam voorbij zien komen: Jack Rackham, de illustere zeeschuimer uit het Geheim van de Eenhoorn en de schat van Scharlaken Rackham.

Calico Jack smokkelde textiel

Waar Rackham vandaan kwam, bleef onduidelijk, Vermoedelijk was hij een Engelse textielsmokkelaar die actief was in de Caribische Zee. In 1700 verboden de Engelsen in hun Caribische koloniën de invoer van de goedkope textielsoort calico. Het importverbod op calico, vernoemd naar de Indiase kuststad Calicut (tegenwoordig Kozhikode) betekende een gat in de markt voor een beroepssmokkelaar als Rackham. Waarschijnlijk verkreeg Rackham vanwege zijn smokkelactiviteiten de bijnaam ‘Calico Jack’.

Rackham deelde de lakens uit

Rackham diende eind 1718 als kwartiermeester op het piratenschip the Ranger in de Caribische Zee. Hij leidde een muiterij die kapitein Charles Vane afzette. Na de coup nestelde Rackham zich aan het hoofd van de 50-koppige bemanning. Met deze piraten maakte hij voortaan jacht op koopvaardijschepen.

Een koninklijk pardon voor Rackham

In de volgende maanden vond Rackham geen schepen die hij kon buitmaken. Toch lachte het geluk hem toe. Engeland was in oorlog met Spanje en kon wel wat versterkingen gebruiken. Rackam en zijn mannen ontvingen in mei 1719 een koninklijk pardon van George I als zij ten strijde trokken tegen de Spanjaarden. Na de oorlog, die slechts enkele maanden duurde, ging Rackhams crew op zoek naar andere manieren om geld te verdienen. Naar het schijnt, vonden sommigen mannen een eerlijk beroep.

Rackham en zijn dames

Rackham, echter, keerde terug naar het piratenleven. In augustus 1720 kaapte hij met een dozijn metgezellen een schip bij de Bahamas. Aan zijn zijde bevonden zich opmerkelijk genoeg de vrouwelijke piraten Anne Bonny en Mary Read. De dames waren van huis weggelopen en hadden zich als avonturiers onder de zeebonken geschaard. Gesterkt door deze vrouwelijke krachten kaapte Rackham de hele zomer schepen in de Caribische Zee. Totdat de Engelse autoriteiten eind 1720 een anti-piraten eenheid op hem afstuurden.

Het einde van een piraat

15 november 1720 kregen de Engelse piratenbestrijders Rackhams schip in het vizier voor de kust van Jamaica. De mannen van Rackham die, net als de kapitein zelf, flink hadden gedronken, waren in geen staat om zich te verzetten. Enkel Anne Bonny en Mary Read  vochten terug, terwijl zij hun mannelijke metgezellen vervloekten en hen onder vuur namen.

Hun verzet was tevergeefs. De piraten werden gearresteerd en de volgende ochtend opgehangen. De dames ontsnapten waarschijnlijk de dans. Omdat ze beiden in verwachting waren, mochten ze van de wet niet worden opgeknoopt. Uitstel van executie gaf hun welgestelde families vervolgens de gelegenheid ze vrij te kopen.

Uitmuntend drinker

Rackham stond niet bekend als een groot zeerover. Waar hij vooral in uitblonk was het drinken van wijn en rum. Nadat hij in 1718 de muiterij op the Ranger op touw had gezet en enkele handelsschepen had gekaapt, voer hij met dit schip naar de kusten van Jamaica. Historicus Agnus Konstam verhaalde hoe Rackham en zijn makkers, eenmaal aangekomen op dit eiland, de kerstavonden doorbrachten.  Ze verdeelden de buit en dronken flessen rum tot in de late uurtjes.

piratenvlag

Rackhams nalatenschap

Het waren wellicht deze tropische drinkavonden die Kuifje-auteur Hergé ertoe deden bewegen om Rackham als stripfiguur neer te zetten. Rackhams naam duikt vaker op. Zo figureert hij in de netflix-serie Black Sails, waar hij met andere piraten als Benjamin Hornigold en Edward ‘Blackbeard’ Teach de Caribische Zee onveilig maakt. Ook de cultfiguur Jack Sparrow, de hoofdfiguur van de kaskrakers Pirates of the Caribbean, doet denken aan Jack Rackham. Gamers zien de piraat ten slotte voorbijkomen in het videospel Assassin’s Creed IV: Black Flag

Bronnen:

  • A. Konstam, Piracy, the complete history
  • C. Johnson, Generale historie van de piraten

Afbeeldingen:

 

Meer inspiratie

Landen: 

Tijdperken: 

Inhoudelijke tags: 

Museum Bronbeek organiseert van 20 t/m 27 oktober 2019 in de ‘Week van de Koloniale Geschiedenis’ lezingen, films, muziek, dans, theater, talkshow en exposities rond het thema ‘Zij/hij’. Deze ‘Week’ is deel van de landelijke Maand van de Geschiedenis. Het gedetailleerde programma is vanaf 1 oktober als PDF te downloaden.

 

De Barbaren geeft een schitterend overzicht van de voorouders van de hedendaagse Europeanen.