Afghanistan als bufferstaat sinds 1838

Maandag 1 juli 2013 vond in Kunduz de slotceremonie plaats van de Nederlandse politietrainingsmissie in Afghanistan. Nederlandse militairen hebben zich daar sinds 2006 bezig gehouden met het bevorderen van stabiliteit en veiligheid. Het centrale gezag in Afghanistan heeft in de geschiedenis al vaker moeite gehad de orde te handhaven, voor een groot deel doordat het land in 1838 een bufferstaat werd tussen het Britse koloniale rijk en Rusland.

In 1836 liet de Afghaanse Dost Mohammed zich uitroepen tot emir van Afghanistan. Zijn voornaamste doel was het heroveren van Pesjawar op de Sikhs, bondgenoten van Brits-Indië. De inname van Pesjawar wilde Mohammed via diplomatieke weg plaats laten vinden. Daartoe startte Mohammed in 1837 onderhandelingen in Kaboel met de Britse gezant Alexander Burnes. De onderhandelingen over Pesjawar hadden weinig resultaat, waardoor Dost Mohammed in 1838 toenadering zocht tot Rusland. 

Eerste Anglo-Afghaanse oorlog

Engeland reageerde hier geschokt op, want het beschouwde Afghanistan als bufferstaat tegen de groeiende Russische macht in Centraal-Azië. De Britten besloten hiertoe een leger vanuit Brits-Indië op Mohammed af te sturen, om hem vervolgens te vervangen door de Brits gezinde Sjah Shuja. Dit leidde tot de Eerste Anglo-Afghaanse oorlog in 1838.Tussen 1839 en 1840 boekte het Britse leger verschillende overwinningen op de Afghanen, waarna Dost Mohammed genoodzaakt was zich over te geven. In mei 1839 verving Sjah Sjua hem als emir. Via Sjua konden de Britten meer invloed uitoefenen op Afghanistan. Dost Mohammed werd gevangen genomen in India.

Opstand in Kabul

De Britten ondervonden veel moeite om de orde te handhaven, omdat lokale krijgsheren de nieuwe leider niet accepteerden. In Kabul brak in 1841 een opstand uit onder leiding van Muhammad Akbar Khan, de zoon van Dost Mohammed. Het Britse leger besloot zich terug te trekken uit Kaboel en werd op haar weg naar Jalalabad alsnog aangevallen door de Afghanen.  Het Brits-Indische leger leed een enorme nederlaag, waarbij slecht één man het overleefde.


Leestip

Taliban
Taliban

€ 11.95

 


 

Terugkeer Dost Mohammed

Hetzelfde jaar sloegen de Britten hard terug met hun zogenaamde strafexpeditie in Afghanistan, waarbij twee Brits-Indische legers opnieuw Kaboel innamen. De krijgstocht mislukte, waardoor de Britten zich kort daarna definitief terugtrokken uit Kaboel. De Britten lieten Dost Mohammed in december 1842 terugkeren naar Afghanistan, in de veronderstelling dat hij de enige was die het land kon beschermen tegen de Russische invloed. De daaropvolgende jaren hielden de Britten zich afzijdig, en steunden Afghanistan met geld en wapens om zich te kunnen verdedigen tegen aanvallen van de Perzen, die gesteund werden door Rusland. Dost Mohammed slaagde er voor een groot deel in de eenheid in Afghanistan te herstellen.

Taliban

Hoewel Dost Mohammed de orde in zijn land wist te handhaven bleef de positie van Afghanistan als bufferstaat onveranderd. Pas in 1919 werd Afghanistan officieel onafhankelijk. In 2001 waren het de Verenigde Staten die Afghanistan binnenvielen, dit keer om het land te beschermen tegen de invloed van de Taliban. In de vorm van een politietrainingsmissie draagt Nederland sinds 2006 bij aan de bevordering van een stabiel en veilig Afghanistan. Deze missie zal de komende maanden echter worden afgebouwd, waarna de Afghanen hun agenten zelf zullen gaan opleiden.

<h3>Bronnen</h3>
&nbsp;

- NOS.nl, ‘<a title="Hennis dankt militairen Afghanistan" href="http://nos.nl/artikel/524733-hennis-dankt-militairen-afghanistan.html" target="_blank" rel="noopener">Hennis dankt militairen Afghanistan</a>’.<a href="http://nos.nl/artikel/524733-hennis-dankt-militairen-afghanistan.html">
</a>

- Britannica.com, ‘<a title="Dost Mohammed Khan" href="http://www.britannica.com/EBchecked/topic/169761/Dost-Mohammad-Khan" target="_blank" rel="noopener">Dost Mohammed Khan</a>’.<a href="http://www.britannica.com/EBchecked/topic/169761/Dost-Mohammad-Khan">
</a>

- Geschiedenis24.nl, ‘<a title="Een Britse militaire campagne in de negentiende eeuw" href="http://www.geschiedenis24.nl/nieuws/2002/januari/Afghanistan-al-eeuwen-e... target="_blank" rel="noopener">Een Britse militaire campagne (...)</a>’.<a href="http://www.geschiedenis24.nl/nieuws/2002/januari/Afghanistan-al-eeuwen-e...
</a>

- Britannica.com, ‘<a title="First Anglo-Afghan War" href="http://www.britannica.com/EBchecked/topic/709065/First-Anglo-Afghan-War" target="_blank" rel="noopener">First Anglo-Afghan War</a>’.<a href="http://www.britannica.com/EBchecked/topic/709065/First-Anglo-Afghan-War">
</a><b></b>

<a href="https://www.rtlnieuws.nl/nederland/amerika-vergroot-troepenmacht-in-afgh... target="_blank" rel="noopener">Rtlnieuws.nl: Amerika</a>

<a href="https://www.landenweb.nl/afghanistan/geschiedenis/" target="_blank" rel="noopener">Landenweb.nl: Geschiedenis Afghanistan </a>

<a href="http://www.klap.net/vogelvlucht/afghanistan/afghanistan.html" target="_blank" rel="noopener">Klap.net: Afghanistan </a>
<h3>Afbeelding</h3>
<a href="https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Afghan_foot_soldiers_in_1841.jpg" target="_blank" rel="noopener">- Wikimedia Commons</a>, '<a title="Afghaanse soldaten in 1841" href="http://commons.wikimedia.org/wiki/File:Afghan_foot_soldiers_in_1841.jpg" target="_blank" rel="noopener">Afghaanse soldaten in 1841</a>'.<a href="http://commons.wikimedia.org/wiki/File:Kabul_during_the_First_Anglo-Afgh...
</a>

<!-- end of Educatheek.nl widget -->

Rubrieken: 

Landen: 

Tijdperken: 

Ontdek Geschiedenis Magazine!

Meld je nu aan voor onze nieuwsbrief. Het is gratis!

Lees Ons Amsterdam

Iedere maand meeslepende en prachtig geïllusteerde verhalen over de de geschiedenis van Amsterdam.

Ga mee op ontdekkingstocht naar archeologische vindplaatsen in binnen- en buitenland!