De Mary Celeste wordt ook wel 'spookschip' genoemd.

Het mysterie van het verlaten 'spookschip' Mary Celeste

Maandag Mysterie – Op 5 december 1872 werd tussen de Azoren en de Portugese kust een vrijwel onbeschadigd schip aangetroffen. Er ontbrak echter enig spoor van één of meer bemanningsleden, waardoor de mysterieuze verdwijning de gemoederen flink bezig hield.

Het schip Mary Celeste had voor zijn vertrek op 7 november 1872 vanuit New York al een paar ongelukken meegemaakt, waaronder de dood van de eerste kapitein. De Mary Celeste had een lading van ruim 1700 vaten ruwe industriële alcohol aan boord, die als eindbestemming het Italiaanse Genua hadden. Het schip stond onder leiding van de Amerikaan Benjamin Briggs, een zeer ervaren zeeman. Hij verkeerde in goed gezelschap van zijn vrouw en zijn tweejarige dochter. Er waren nog zeven bemanningsleden aan boord.

Mary Celeste zonder bemanning aangetroffen

Een kleine maand later, op 5 december, passeerde het Britse schip Dei Gratia de Mary Celeste op enige afstand. Ondanks dat de zeilen van de Mary Celeste gehesen waren, troffen de bemanningsleden van de Dei Gratia een onbemand schip aan. De ruim 1700 vaten alcohol waren nog aan boord, net als het voedsel en water dat bestemd was voor de reis. In de hut van kapitein Briggs troffen ze zijn logboek aan. Opmerkelijk, want kapiteins namen bij het verlaten van het schip altijd een logboek mee. Een zeemanstraditie werd hiermee verbroken. Briggs maakte zijn laatste notitie in het logboek tien dagen voor de ontdekking. Hierin noteerde hij dat hij op enige afstand het eiland Santa Maria zag.

Verschillende geruchten

Het schip werd naar de kust van Gibraltar gebracht en de geruchtenmachine begon haar werk te doen. Zo zou er piraterij hebben plaatsgevonden op het schip. Er werd ook rekening gehouden met een aanval van een octopus of van aliëns die de bemanningsleden moet hebben afgeschrikt. Het grootste gerucht was de mogelijke verzekeringsfraude waardoor de Mary Celeste een verzekerings- en bergingspremie op kon strijken. Er ging lange tijd een gerucht ten ronde over een komeet die in twee stukken zou zijn gebroken, de komeet van Biela. Deze zware stenen regen zou de bemanningsleden hebben afgeschrikt om aan boord te blijven.  

Geen bewijzen

Voor geen van deze geruchten is er ooit bewijs gevonden. Piraterij werd uitgesloten omdat er nooit sporen van geweld op het schip zijn aangetroffen. Ook verzekeringsfraude kon nooit worden bewezen. Een mogelijk zware storm die de bemanning trof lag niet voor de hand, omdat het schip nauwelijks schade had. Bovendien was er in die periode geen sprake van ongunstige weersomstandigheden, waardoor ook dit scenario kon worden uitgesloten. Een mogelijke moord die de bemanning van de Dei Gratia zou hebben gepleegd, lag niet erg voor de hand. De bemanning van beide schepen zouden namelijk goed bevriend zijn.

Onderzoek

De Duitse onderzoeker Eigel Wiese ontdekte na onderzoek dat een half jaar na de ontdekking in Noord-Spanje een reddingsboot aanspoelde met drie lijken. Het is nog steeds niet zeker of dit om drie van de tien bemanningsleden ging. In opdracht van Wiese bouwden wetenschappers een schaalmodel van de Mary Celeste. Uit dat onderzoek kwam een nieuwe theorie aan het licht. Eén van de vaten alcohol zou waarschijnlijk kapot zijn gegaan, waardoor de bemanning in paniek raakte en wegvluchtte. De vraag rest natuurlijk of dit de echte oorzaak is en waar de bemanningsleden zijn.

 

Afbeelding:

By Unconfirmed, possibly Honore Pellegrin (1800–c.1870). This speculative attribution is suggested in Paul Begg: Mary Celeste: The Greatest Mystery of the Sea. Longmans Education Ltd, Harlow (UK) 2007. Plate 2 (Scanned from Slate magazine, December 6 2011) [Public domain], via Wikimedia Commons

Bronnen:

 

Meer weten

De Barbaren geeft een schitterend overzicht van de voorouders van de hedendaagse Europeanen.

Museum Bronbeek organiseert van 20 t/m 27 oktober 2019 in de ‘Week van de Koloniale Geschiedenis’ lezingen, films, muziek, dans, theater, talkshow en exposities rond het thema ‘Zij/hij’. Deze ‘Week’ is deel van de landelijke Maand van de Geschiedenis. Het gedetailleerde programma is vanaf 1 oktober als PDF te downloaden.