Norma McCorvey

Abortus in de VS in gevaar?

Op 26 september 2020 nomineerde president Trump de nieuwe kandidaat voor het hooggerechtshof van Amerika Amy Coney Barrett om de overleden Ruth Bader Ginsberg te vervangen. Als de 48-jarige Barrett daadwerkelijk verkozen wordt, dan heeft de VS er een conservatieve rechter bij, mogelijk voor een hele lange tijd aangezien rechters van het hooggerechtshof voor het leven worden aangesteld. Voorstanders van abortus maken zich zorgen over deze nominatie, voornamelijk omdat Barrett een tegenstander lijkt te zijn van Roe vs. Wade, een gerechtelijke uitspraak uit 1973 die abortus grotendeels mogelijk maakte in de VS. Wat houdt Roe vs. Wade in en hoe kwam het tot stand?

In 1969 kwam de 21-jaar-oude Norma McCorvey uit Texas er achter dat ze zwanger was. Ze kwam uit een arm gezin en was eerder al bevallen van twee kinderen die ze ter adoptie had opgegeven, maar ze besloot deze keer haar zwangerschap vroegtijdig te beëindigen. In eerste instantie claimde ze verkracht te zijn om zo de abortus te verkrijgen. Ze had zich echter vergist. In Texas was abortus destijds alleen toegestaan in gevallen waar het leven van de moeder door complicaties van de zwangerschap in gevaar was, niet bij verkrachting.

Back alley Abortus

In 1967 was abortus praktisch gezien al gelegaliseerd in Californië. Vrouwen die de middelen daarvoor bezaten, konden afreizen naar deze staat om een legale abortus te verkrijgen. Vrouwen die hier niet toe in staat waren, konden er nog voor kiezen een illegale en vaak gevaarlijke back alley abortus uit te laten voeren. Veel vrouwen kozen noodgedwongen voor deze optie. Het aantal illegale abortussen tussen 1950 en 1960 wordt dan ook ergens tussen de 200.000 en 1.2 miljoen geschat. McCorvey was een van de vrouwen die de middelen niet had om af te reizen naar Californië en besloot daarom voor de illegale optie te kiezen. Maar toen ze bij de kliniek aankwam, kwam ze er achter dat deze kort daarvoor opgerold was door de politie. Ze besloot zich uiteindelijk te wenden tot twee Texaanse advocaten, Linda Coffee en Sarah Weddington, die beide geïnteresseerd waren in het aanvechten van de anti-abortus wetgeving in hun staat.

Roe vs. Wade

In 1970 dienden de advocaten de zaak in bij de United States District Court for the Northern District of Texas. Zij representeerden McCorvey, die omwille van haar privacy het alias Jane Roe had gekregen, en alle andere vrouwen in Amerika die abortus overwogen. De verdediging werd gedaan door Henry Wade, de Dallas County District Attorney. Zijn ambt is vergelijkbaar met die van de officier van justitie in Nederland. Eerder had Wade al bekendheid gekregen als openbaar aanklager van Lee Harvey Oswald, de vermoedelijke dader van de moord op John F. Kennedy.


Het beste van IsGeschiedenis in je inbox? Schrijf je in voor onze nieuwsbrief! Helemaal niks missen? Volg ons op Facebook!


Uitspraak van het hooggerechtshof

De Texas District Court besloot dat Texas’ anti-abortuswetgeving ongrondwettelijk was. Wade verklaarde dat hij gewoon door zou gaan met het vervolgen van doctoren die abortussen uitvoerden. Het kwam dus tot een hoger beroep. Uiteindelijk werd door het hooggerechshof dezelfde uitspraak gedaan, met zeven tegen twee stemmen. Anti-abortuswetgeving was volgens de rechters ongrondwettelijk omdat het in strijd is met het veertiende amendement van de Amerikaanse grondwet, die onder andere het recht op privacy vastlegt. Het was een historische uitspraak die abortus in de gehele VS grotendeels legaal maakte. Voor McCorvey mocht het niet baten. Zij was intussen al bevallen en had haar kind nogmaals ter adoptie afgestaan.

McCorvey’s anti-abortus mediaoptreden

McCorvey zou uiteindelijk midden jaren ‘90 een uitgesproken anti-abortusactivist worden. Ze had zich naar eigen zeggen bekeerd tot het christendom en was tot inkeer gekomen. Ze noemde het feit dat ze aan de wieg stond van Roe vs. Wade de “grootste fout” van haar leven. Vlak voor haar dood in 2017 bekende ze echter alles voor het geld gedaan te hebben. Ze was eigenlijk nog steeds pro-abortus en had voor haar mediaoptredens veel geld gekregen. In totaal zou ze zo’n 400.000 euro hebben ontvangen van anti-abortusorganisaties om zich publiekelijk tegen abortus te keren. “Ik nam hun geld aan en zij zetten me voor de camera en vertelden me wat ik moest zeggen” aldus McCorvey.

Wat nu?

Als Amy Barrett verkozen wordt, dan bestaat er een goede kans dat Roe vs. Wade inderdaad in gevaar komt. In het verleden heeft Barrett zich meerdere malen negatief uitgelaten over abortus. Barrett heeft in 2016 haar mogelijke strategie tijdens een toespraak bij de Jacksonville University in Florida al uitgelegd. Ze vertelde toen dat ze dacht dat Roe vs. Wade in de kern niet aangetast zal worden. Volgens Barrett zou echter het aantal restricties op abortus dat individuele staten kunnen opleggen, uitgebreid kunnen worden. Zo zou het vrouwen in de desbetreffende staten alsnog moeilijk of zelfs onmogelijk gemaakt kunnen worden om legaal abortus te laten plegen, zelfs als Roe vs. Wade nog geldt.

Amy Coney Barrett

Bronnen: BBC, History, NPR, History.

Ook interessant: 

Ideologieën: 

Landen: 

Tijdperken: 

Alles over Nieuw Amsterdam? Lees Geschiedenis Magazine

Lees het  komende nummer van Geschiedenis Magazine. Neem vóór donderdag 29 oktober 16:00 u. een abonnement.

75 jaar atoombom

Van 25 september 2020 t/m 17 januari 2021 toont Japanmuseum SieboldHuis de tentoonstelling ‘De bom. 75 jaar na Hiroshima en Nagasaki’. Wat zijn de gevolgen van de atoombom op de mensen en de omgeving?

Alles over het Neurenberg proces? Lees Geschiedenis Magazine

Lees het  komende nummer van Geschiedenis Magazine. Neem vóór donderdag 29 oktober 16:00 u. een abonnement.

Lees Geschiedenis Magazine

Lees het  komende nummer van Geschiedenis Magazine. Neem vóór donderdag 29 oktober 16:00 u. een abonnement.

Iedere maand meeslepende en prachtig geïllusteerde verhalen over de de geschiedenis van Amsterdam.

Meld je nu aan voor onze nieuwsbrief. Het is gratis!