Beeld JP Coen Hoorn

Beeld Jan Pietersz. Coen

Op het centrale plein in Hoorn staat een groot beeld van Jan Pietersz. Coen, grondlegger van de stad Batavia. De bekendste inwoner van Hoorn lijkt een dubbele persoonlijkheid te hebben en de gemeente wil de tekst op het standbeeld van Coen aanpassen. De vierde Gouverneur-generaal van Oost-Indië had namelijk ook de bijnaam: Slachter van Banda.

Jan Pieterszoon Coen werd geboren op 8 januari 1587 in Hoorn. Hij stierf op 21 september 1629 te Batavia. In 1607 trad hij op 20-jarige leeftijd als onderkoopman in dienst van de VOC en voer op het schip de Hoorn voor het eerst naar Oost-Indië. Hij klom op tot opperkoopman en boekhoudergeneraal waarna hij in 1617 werd door de Heren XVII werd HHbenoemd tot gouverneur-generaal. Het was een tijd waarin de Engelsen zich ook meer handelsposten in de oost eigen maakten.

Fort Batavia

Hij besloot tot een versterking van de handelspost op de rivier Tjiliwan, tegenover Jacarta. In november 1918 begon hij met de uitbreiding van het al aanwezige fort. Overigens zonder toestemming vanuit de Republiek. Dag en nacht werd er gewerkt aan de uitbreiding van het fort onder leiding van Pieter van den Broecke, totdat de Javanen de mannen gijzelden op 1 februari 1619. Coen schoot te hulp met 17 schepen en verjoeg de Bantammers. Jacarta werd afgebrand en de bevolking verdreven. De VOC werd heerser over het hele gewest.  Al op 12 maart was het fort gedoopt tot Batavia. Coen had het graag de naam: Nieuw Hoorn, gegeven. De Heren XVII gaven daar echter geen toestemming voor.

Slachter van Banda

Hij was de vierde gouverneur-generaal van Oost-Indië en veroverde in 1619 Batavia. Als Gouverneur-Generaal liet Coen zich als een harde, soms meedogenloze man kennen. Zijn doel was een monopolie te verwerven op de handel in Indië. Hij probeerde met de sultan van Atjeh een handelscontract af te sluiten. Hij wilde uitsluiting van de Engelse Oostindische Compagnie, zodat Bandanezen alleen met de VOC handel konden drijven. Maar toen de sultan weigerde, liet hij in 1621 de Banda-eilanden platbranden.  Hij was voor een belangrijk deel verantwoordelijk voor de harde politiek die de Hollanders in Oost-Indië voerden. Daar dankte hij dan ook zijn bijnaam: slachter van Banda aan. Voor sommigen verbeelde hij de zwarte kant van het kolonialisme.

Onthulling standbeeld  

Bij de onthulling van het standbeeld van Coen in 1893 op het centrale plein in Hoorn, sprak politicus Herman Schaepman de woorden: “Hulde aan zijn onbaatzuchtigheid, zijn zelfverloochening, zijn zelfopoffering. Hulde aan zijn voortvarendheid, zijn volharding, zijn heldenmoed. Hulde aan zijn waakzame voorzichtigheid, zijn verziend beleid, zijn vorstelijke wijsheid.” Maar ook toen waren er tijdgenoten van Schaepman die kritiek uitten op Coens rechtlijnige en harde optreden jegens de lokale bevolking.  

Leestip:

Beeld JP Coen HoornTitel: Prelude to Colonialism
Auteur: Jurrien van Goor
Uitgever: Verloren
ISBN: 9065508066
Winkelprijs: €19,–

Bestel Prelude to Colonialism 

Meer weten

Meer lezen over: 

Ook leuk om te lezen: 

Landen: 

Personen: 

Inhoudelijke tags: 

Neem nu een abonnement en krijg schitterende cadeau's!

Neem nu een abonnement en krijg drie schitterende cadeau's!

En mis nooit meer de mooiste historische verhalen!