Onafhankelijkheid van Oekraïne

Onafhankelijk Oekraïne

Op 24 augustus 1991 werd Oekraïne onafhankelijk van de Sovjet-Unie. In december van dat jaar werd de onafhankelijkheid bekrachtigd door een volksstemming en erkend door de internationale gemeenschap. Vanaf de vroege middeleeuwen was het land dat nu Oekraïne genoemd wordt slachtoffer van voortdurende versnippering, verovering, hereniging en bezetting. Wat is de geschiedenis van Oekraïne in vogelvlucht?

Grootvorstendom Kiev

Van de negende tot de dertiende eeuw maakte een groot deel van Oekraïne deel uit van het Grootvorstendom Kiev. Het volk dat er leefde stond bekend als de Oost-Slaven. Onder Vladimir de Heilige (978-1015) en Jaroslav de Wijze (1019-1054) beleefde dit rijk haar grootste bloei. Door een huwelijksverbintenis met de zus van de keizer Constantinopel werd het orthodoxe geloof geïntroduceerd. Tot op de dag van vandaag speelt de Russisch-Orthodoxe kerk een belangrijke rol in Oekraïne. Na de elfde eeuw viel het rijk langzaam uit elkaar. In de dertiende eeuw veroverden de Mongolen het gebied. De Oost-Slavische natie viel uiteen in de Oekraïnse, Russische en Wit-Russische natie.

Buitenlandse overheersing

In de veertiende eeuw veroverde het Groothertogdom Litouwen de stad Kiev. Na de fusie van de Litouwers met de Polen bleef Oekraïne tot de zeventiende eeuw beheerst door het Pools-Litouwse Gemenebest. Een overheersing waar een eind aan kwam door de Pools-Russische oorlog van 1654 tot 1667. Vanaf dat moment zouden de Russen voor het overgrote deel de dienst uitmaken in het gebied.

Oekraïense Socialistische Sovjetrepubliek

In 1917 brak in Rusland de Oktoberrevolutie uit. In de drie jaar erna volgden verschillende regeringen elkaar in snel tempo op. Pas in 1919 stabiliseerde de situatie enigszins. Vanaf 1922 was de Oekraïense Socialistische Sovjetrepubliek een onderdeel van de Sovjet-Unie. Er volgde een periode van snelle industrialisatie, maar door de collectivisatie van de landbouw ontstond en een grote hongersnood, de holodomor, in de jaren '30. In 1941 werd Oekraïne veroverd door Nazi Duitsland. Relatief veel Oekraïners collaboreerden met de Duitsers, vanwege hun afkeer voor de Sovjet-Unie van Stalin. Na de oorlog kreeg Oekraïne eindelijk enige stabiliteit en daardoor werd het één van de meest welvarende Sovjet-staten. In 1986 kreeg het land internationale bekendheid vanwege de kernramp in Tsjernobyl.

Op 24 augustus 1991 werd het het land uiteindelijk geheel onafhankelijk. Sinds de onafhankelijkheid van Oekraïne is het land echter niet erg stabiel. De Oekraïners kampen met de erfenis van de Sovjet-Unie en hebben nog altijd een lastige verhouding met het machtige buurland Rusland.De Russische president Poetin ondertekent in 2014 de toetreding tot de Krim tot de Russische Federatie.

Relatie met Rusland

In 2014 liepen protesten van pro-westerse demonstranten in Kiev uit tot een revolutie. Nadat de toenmalige regering ten val was gebracht, werd deze vervangen door een pro-westerse regeringsploeg. Als reactie hierop scheidden de meer Russisch geörienteerde oostelijke provincies zich af van Oekraïne, en werden de Volksrepublieken Donetsk en Loegansk uitgeroepen. Een bloedige burgeroorlog tussen het regeringsleger en de door Rusland gesteunde separatisten volgde: 13.000 levens gingen verloren, en anderhalfmiljoen mensen sloegen op de vlucht. 

Tegelijkertijd vielen Russiche militairen in 2014 het Oekraïnsche schiereiland van de Krim binnen. Deze troepenmacht nam de infrastructuur van het schiereiland over, en schreef in maart 2014 een referendum uit over de toekomst van de Krim. De uitslag van deze volksraadpleging was duidelijk: maar liefst 96.4 procent van de lokale bevolking stemde voor aansluiting bij Rusland. Als gevolg trad de Krim op 18 maart 2014 toe tot de Russische Federatie. Deze toetreding werd anno 2019 niet erkend door Westerse landen: in hun ogen was sprake van een illegale annexatie van Oekraïens grondgebied. 

Vredesproces

Sinds 2014 werden verschillende pogingen ondernomen om het oorlogsgeweld een halt toe te roepen. Zo werd in september 2014 het Minskprotocol ondertekend door afgevaardigden van Oekraïne, Rusland en de pro-Russische separatisten, waarna in februari 2015 Minsk II volgde. Geen van deze overeenkomsten slaagde echter in het beëindigen van het conflict in Oost-Oekraïne, waarna de leiders van Rusland, Oekraïne, Frankrijk en Duitsland in december 2019 een nieuwe poging ondernamen om tot een compromis te komen.

Bron:

Afbeelding:

Meer weten

De Barbaren geeft een schitterend overzicht van de voorouders van de hedendaagse Europeanen.

En mis nooit meer de mooiste historische verhalen!