Home » Rubrieken

Historische uitdrukkingen

Waar komen de spreekwoorden en gezegden in de Nederlandse taal vandaan? Er zijn veel voorbeelden van uitdrukkingen met een historische achtergrond. In de rubriek ‘Historische uitdrukkingen’ worden een aantal van deze uitdrukkingen op rij gezet en de historische achtergrond geschetst.

Christus door de duivel bekoord. Een schilderij van Ary Scheffer uit 1896. Bron: Nationaal Archief Spaarnestad.
Nieuws - 17 dec 2012

Wanneer iemand echt geen idee heeft hoe iets komt of in elkaar steekt, hoor je mensen vaak zeggen ‘Joost mag het weten’. Wie was deze Joost?

De oude herberg De Aap in Amsterdam
Nieuws - 10 dec 2012

Wanneer je benadeeld wordt, kun je in het Nederlands zeggen dat je ‘in de aap gelogeerd bent’. er verschillende theorieën over de herkomst van dit gezegde.

Nieuws - 3 dec 2012

Als je heel graag iets wil bereiken, maar dat telkens net niet lukt kun je spreken van een tantanuskwelling.

zwartepiet toespelen
Nieuws - 26 nov 2012

De uitdrukking iemand de zwarte piet toeschuiven heeft weinig te maken met de knecht van Sinterklaas. De term ‘zwartepieten’ heeft een andere oorsprong.

Schoen zetten voor de open haard of de kachel (1873)
Nieuws - 19 nov 2012

Eén van de bekendste liedjes is ‘Sinterklaas Kapoentje’, dat stamt uit de 19e eeuw. Maar wat is een kapoentje en waarom zit dat woord in dit lied?

Damocles
Nieuws - 12 nov 2012

Wanneer je zeer succesvol of gelukkig bent, maar er toch een gevaar op de loer ligt, kun je zeggen dat ‘het zwaard van Damocles’ je boven je hoofd hangt.

Herkomst van in het krijt staan
Nieuws - 5 nov 2012

Wanneer je schulden hebt bij iemand wordt wel gezegd dat je bij diegene in het krijt staat. Die uitdrukking bestaat al sinds de 17e eeuw.

Oost-Indisch doof
Nieuws - 29 okt 2012

Wanneer je ‘Oost-Indisch doof bent’ wil dat zeggen dat je net doet of je iets niet hebt gehoord. Maar waar komt deze uitdrukking nu eigenlijk vandaan?

Een wet van meden en perzen
Nieuws - 22 okt 2012

Wanneer een regel een ‘wet van Meden en Perzen’ wordt genoemd, betekent het dat een regel vastligt en dat er niet aan te tornen valt.

Vechten tegen de bierkaai
Nieuws - 15 okt 2012

De uitdrukking ‘vechten tegen de bierkaai’ betekent dat je tegen beter weten in iets probeert te bereiken, en verwijst naar een kade in Amsterdam.

Praten als brugman
Nieuws - 1 okt 2012

De uitdrukking ‘praten als Brugman’ stamt al uit de 15e eeuw. De Brugman waar hier naar verwezen wordt, heeft echt geleefd! Wie was hij?

Historische achtergrond voor pampus liggen
Nieuws - 24 sep 2012

Dronken zijn, in zwijm liggen door de warmte of niet in staat zijn je te bewegen: dan lig je ‘voor Pampus’. Die Nederlandse uitdrukking komt uit de 17e eeu

Pagina's

Abonneren op Historische uitdrukkingen